miniaturkaSzlak zabytkowych ambon

W ramach obchodów Europejskich Dni Dziedzictwa w roku 2012, jeden z objazdów tematycznych wiódł szlakiem zabytkowych ambon okolic Darłowa. Uczestnicy wycieczki zobaczyli piękne, renesansowe i barokowe kazalnice z Darłowa, Iwięcina, Suchej Koszalińskiej. Inne zabytki - z kościołów gotyckich w Bukowie Morskim, Osiekach, Cisowie - zaprezentowano w formie opisowych folderów. Obiekty te w większości zachowały swoją oryginalną, całościową formę artystyczną z czasu powstania – XVII i 1 poł. XVIII w. Charakteryzuje je bogate opracowanie plastyczne z figuralnymi przedstawieniami rzeźbiarskimi, malarskimi, a także snycerską ornamentacją, opartą na wzornikach niderlandzkich, polichromowaną i złoconą.

Zobaczmy jeszcze raz, wyróżniające się artyzmem, przykłady tego typu dzieł dawnej sztuki sakralnej, znajdujące się w świątyniach koszalińskiej części naszego województwa.  

Prawdziwą perłą pośród nich jest manierystyczna ambona z kaplicy Zamku Książąt Pomorskich w Darłowie, ufundowana w 1639 r. przez księżnę Elżbietę Holsztyńską, która po śmierci męża Bogusława XIV, ostatniego księcia z dynastii Gryfitów, rezydowała na zamku darłowskim. Ambona stanowiła jeden z głównych elementów wyposażenia liturgicznego kaplicy (dawniejszej Sali Rycerskiej), jednocześnie symboliczny pomnik samej fundatorki. Doskonałe opracowanie snycerskie wskazuje na wysokiej klasy warsztat wykonawczy (przypuszczalnie słupski), łączony przez historyków sztuki ze środowiskiem artystycznym Gdańska.

Manierystyczna dekoracja ornamentalna dominuje też w wystrojach ambon z Iwięcina i Osiek, datowanych na ok. poł. XVII w. W polach głównych ich korpusów znajdują się rzeźby ewangelistów, rozdzielone kolumienkami korynckimi o ozdobnych trzonach. Uzupełnieniem przedstawień są fantazyjne formy zdobnicze: pilastry hermowe, charakterystyczne maski męskie i żeńskie, motywy lwich głów. W Osiekach, dno korpusu ambony zdobione jest wicią małżowinową z wplecionymi weń oryginalnymi maszkaronami, tworzącymi układy kompozycyjne złożone jedynie z nosów i ust.

Barokowe ambony, o wybrzuszonych korpusach, zachowały się w kościele Mariackim w Darłowie i kościele filialnym w Suchej Koszalińskiej. Obie kazalnice – co jest rzadkością na naszym terenie – prezentują oryginalną formę kompozycyjną i dekorację w obrębie wszystkich części składowych (na parapecie korpusu, schodów, zaplecku, baldachimie i bramce).

Szczegółowe opisy poszczególnych obiektów w folderze (plik PDF):
Szlak zabytkowych ambon.pdf

Zapraszamy do obejrzenia galerii (autor zdjęć: Waldemar Witek, 2012 rok).

 

POLECAMY!

 

LABORATORIUM DZIEDZICTWA

IWIĘCINO - WIRTUALNY SPACER

 

Słowino 75 76   okno podw chałupa   MKiDN 2018 A min

 MAPA KAPLICZEK

I KRZYŻY PRZYDROŻNYCH

mapka

PROGRAM ZDD 2019

zdd 2020

plakat 2019

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Projekt i wdrożenie EPProjects Poland